ساعات کار : همه روزه - 19:00-7:00
  تماس : 02165555770-02165565770

برچسب همه پست ها غده تیروئید

غده تیروئید

غده تیروئید

غده تیروئید

فهرستی از آنچه د ر این مقاله می خوانید :

–        غده تیروئید را بشناسیم

–        غذاهایی که در بهبود بیماری نقش دارند

–        غذاهایی که موجب تشدید این بیماري می گردند

–        هورمون های تیروئیدی

–        هورمون های T3  و  T4

–        هورمون TSH

–        کم کاری تیروئید

–        علائم کم کاری تیروئید

–        4 نوع از شایع ترین انواع کم کاری تیروئید

–        کم کاری تیروئید در نوزادان

–        پر کاری تیروئید

–        علائم پر کاری تیروئید

–        علل پرکاری تیروئید

–        تاثیرات کم کاری و پرکاری تیروئید در بارداری

–        عوارض پر کاری تیروئید در بارداری

–        عوارض کم کاری تیروئید در بارداری

–        التهاب تیروئید

–        حرف آخر

 

غده تیروئید را بشناسیم :

غده تیروئید، غده پروانه ای شکل و کوچکی است که در جلوی گردن و در قدام راه هوایی گردنی و در محل بریدگی حفره جناقی گردن قرار دارد.

این غده بسیار کوچک است ولی با اندازه کوچکش، نقش بسیار مهمی  در سلامتی بدن دارد.

غده تیروئید مسئول تولید و ترشح هورمون هایی است که از جمله آنها می توان  به نام تیروکسین و تری یدوتیرونین اشاره کرد، که میزان سوخت و ساز بدن یا سرعت مصرف انرژی و سرعت رشد و بلوغ را تنظیم می کنند. و می توان گفت ترشح این هورمون ها بسیاری از اعمال و ساختار بدن را از میزان ضربان قلب گرفته تا ساختار پوست، تحت تأثیر قرار می دهد. وظیفه غده تیروئید به عوامل متعددی از جمله عملکرد صحیح هیپوتالاموس، غده هیپوفیز، دریافت ید و تبدیل هورمون تیروکسین به تری یدو تیرونین بستگی دارد. وقتی که هر یک از عوامل فوق به هر دلیلی، از میزان نرمال خارج شود، فرد مبتلا به پر کاری یا کم کاری تیروئید خواهد شد. اختلال در میزان تولید و ترشح هورمون های تیروئید از شایع ترین بیماری های مربوط به غده ي تیروئید است.

 

غذاهایی که در بهبود بیماری نقش دارند:

-مواد غذایی داراي ویتامین C مثل توت فرنگی ، آناناس ، هندوانه ، موز.

مواد غذایی داراي ویتامین A مثل جگر ، تخم مرغ ، ماهی هاي روغنی ، سبزي هاي سبز رنگ ، سبزي ها و میوه هاي زرد و نارنجی رنگ ( هرچه این میوه ها و سبزي ها پررنگ تر باشند غلظت ویتامین آنها بیشتر است ) را در برنامه غذایی روزانه خود به طور مرتب مصرف نمایید .

مواد غذایی داراي ویتامین E شامل : روغن هاي گیاهی ، مغز دانه ها ( بجز بادام زمینی ) ، غلات را در برنامه غذایی روزانه خود به طور مرتب مصرف نمایید .

مواد غذایی داراي ویتامین B شامل : غلات سبوس دار ، گوشت گاو و ماکیان ، ماهی را در برنامه غذایی روزانه خود به طور مرتب مصرف نمایید .

مواد غذایی غنی از روی شامل : غذاهاي دریایی ، گوشت قرمز ، گوشت ماکیان ، غلات سبوس دار را در برنامه غذایی روزانه خود به طور مرتب مصرف نمایید .

مواد غذایی غنی از سلنیوم شامل : دانه گندم ، غذاهاي دریایی ، جگر ، قلوه ، گوشت قرمز و ماکیان ، دانه آفتابگردان و مغز دانه ها نقش مهمی در تشکیل شکل فعال هورمون هاي تیروئیدي و متابولیسم ید دارا می باشند لذا این مواد را در برنامه غذایی روزانه خود به طور مرتب مصرف نمایید . همچنین موادي همچون جلبک دریایی ، زرده تخم مرغ محلی ، کره و روغن دانه کنجد ، کنگر ، پیاز ، سیر ، و دانه هاي روغنی از عنصر ید غنی هستند که براي عملکرد مناسب غده تیروئید لازم است . مصرف چه غذاهایی موجب تشدید این بیماري می گردند ؟

این بیماران باید از مصرف زیاد مواد غذایی گواتروژن پرهیز کنند و سبزيجات را به صورت پخته مصرف نمایند . مواد غذایی گواتروژن شامل : انواع کلم ، شلغم ، روغن گلزا ( کانولا ) ، بادام زمینی ، ارزن ، دانه خردل ، تربچه و سویا می باشد.

هورمون های تیروئیدی :

هورمون های تیروئیدی در بدن شامل :

T4 ( تترایدوتیرونین ) :  هورمون تیروئیدی که به بیشترین مقدار ترشح می گردد

T3 ( تری یدوتیرونین ) : هورمون  تیروئیدی که بیشترین فعالیت را دارد

RT3 ( تری یدوتیرونین معکوس ) : هورمون تیروئیدی که به کمترین میزان ترشح می گردد.

شایان ذکر است هورمون کلسیتونین نیز توسط غده تیروئید سنتز می گردد. سلول های C نام تیروئید هورمون کلسیتونین را تولید می کنند که سبب کاهش غلظت خونی کلسیم می شود . این هورمون سبب بالا رفتن رسوب کلسیم در بافت استخوانی می گردد. البته این اثر گذاری بر روی کلسیم بدن زیاد نمی باشد.

هورمون های T3  و  T4 :

دو هورمون مهم T3 و T4 در رشد سلول های جنینی و تنظیم متابولیسم بدن نقش عمده ای دارند همچنین هورمون T4 تنظیم کننده فعالیت های مهمی از بدن مانند ضربان قلب ، هضم غذا، رشد فیزیک و ذهنی و … می باشد . کم کاری تیروئید زمانی اتفاق می افتد که ترشح هورمون های تیروئیدی بخصوص T4 کاهش می یابد. کاهش هورمون T4 علائمی مانند تغییرات وزن ، اشتها، الگوی خواب ، دمای بدن و … راه به همراه دارد.

هورمون TSH :

هورمون TSH در کنترل فعالیت های غده تیروئید نقش اساسی دارد و مفید ترین گزارشگر فیزیولوژیک عملکرد هورمون تیروئید می باشد. هورمون هیپوتالاموسی  میزان ترشح TSH را تنظیم می کند. این هورمون به شکل ضربانی ترشح می گردد  و مقادیر آن در طی شبانه روز مختلف است . بیشترین مقدار آن در شب می باشد. با توجه به خفیف بودن نوسانات آن یک بار اندازه گیری در طی شبانه روز کافی است.

 

 

کم کاری تیروئید:

یکی از شایع ترین بیماری ها بخصوص در بین  بیماریهای تیروئیدی کم کاری تیروئید است. هنگامی که غده تیروئید قادر به تولید هورمون های مهم حاصل از غده نباشد می گویند فرد به کم کاری تیروئید مبتلا است. کم کاری تیروئید می تواند سبب اختلال در برخی از فعالیت های روزانه گردد . تحقیقات انجام گرفته حاکی از آن است که 10 درصد زنان و 3 درصد مردان مبتلا به کم کاری تیروئید هستند. علائم این بیماری ممکن است تا توقف عملکرد غده تیروئید بروز نکند به گونه ای که 3/2 افراد مبتلا از بیماری خود آگاه نمی باشند .از علائم کم کاری تیروئید می توان به علائم زیر اشاره نمود:

– خشکی پوست، مو و ناخن

– احساس خستگی مزمن در فرد

– یبوست

– حساس شدن به سرما

– افزایش وزن ناگهانی با وجود غذای متعادل

– ضعف عضلانی

– بالا رفتن میزان کلسترول خون

– ایجاد تورم در مفاصل

– افسردگی

به طور کلی 4 نوع کم کاری در بین افراد شایع تر می باشد :

– حالتی که در آن غده تیروئید نمی تواند به اندازه کافی هورمون تولید کند.

– حالتی که در آن غده تیروئید مشکلی ندارد و مشکل از غده هیپوتالاموس می باشد که عملکرد صحیحی ندارد و از آنجا که وظیفه کنترل غده تیروئید بر عهده هیپوتالاموس می باشد تیروئید نیز بامشکل رو به رومی شود.

– حالتی که در آن تیروئید سالم است و فعالیتش تحت مصرف برخی داروها دچار اختلال می شود

– حالتی که غده هیپوفیز به میزان کافی هورمون تحریک کننده برای غده تیروئید تولید نمی کند که این حالت کمتر از سایر موارد دیده می شود.

کم کاری تیروئید در نوزادان:

کم کاری در نوزادان اغلب به شکل مادرزادی می باشد. هورمون های تیروئیدی به علت فعالیت در  نمو مغز از هورمون های بسیار مهم برای جنین و نوزادان می باشند . عدم تشخیص و درمان به موقع در روزها و ماه های اولیه عمر نوزاد می تواند سبب عقب افتادگی ذهنی و اختلالات بدنی نوزاد گردد که به آن کریتینیسم گفته می شود. بروز کم کاری تیروئید در سنین بالاتر کودکان می تواند سبب  اختلالات جدی در رشد آنها شود. با توجه به آنچه اشاره شد انجام آزمایشات غربالگری در کودکان بخصوص در روزهای ابتدایی عمر آنها از اهمیت بسزائی برخوردار می باشد . آزمایشگاه پزشکی آریا به عنوان مرکز مرجع آزمایشات تخصصی تیروئید واقع در منطقه اندیشه می تواند با داشتن کادری مجرب و پیشرفته ترین دستگاه ها در تضمین سلامت کودک شما یاری رسانتان باشد.

غده تیروئید

 

پر کاری تیروئید :

یکی دیگر از عوارض تغییر در عملکرد غده تیروئید ابتلا به پر کاری تیروئید می باشد . پر کاری تیروئید مانند کم کاری دارای علائم خاص خود می باشد از جمله این علائم می توان به موارد زیر اشاره نمود :

– تعریق بیش از حد

– ضعف عضلانی و بروز لرزش در دستها و انگشتان

– مشکلات عصبی

– کاهش تمرکز

– بی حوصلگی

– بی قراری و ایجاد اختلالات خواب

– افزایش اشتها ولی کاهش وزن و لاغر شدن

– تپش قلب و نامنظم شدن ضربان

– مشکلات گوارش و ایجاد اسهال و گاهی یبوست

– بروز مشکلات بینایی و تاری دید

– ریزش مو

– نامنظم شدن عادات ماهیانه خانمها

– خارش پوست

– بزرگ شدن غده تیروئید

–        بالا رفتن فشار خون

 

علل پرکاری تیروئید:

– التهاب تیروئید که می تواند باعث تولید بیش از حد هورمون ها و آزاد شدن آن در خون شود.

– بروز برخی بیماریها مثل بیماری گریوز یا گواتر

– مصرف بیش از حد نمک و غذاهای ید دار

– وجود تومور در ناحیه تیروئید

– عفونت های ویروسی

– علل ژنتیکی

تشخیص پر کاری تیروئید:

با وجود علائم گفته شده پزشک در خواست آزمایش خون می کند که در آن میزان هورمون های تیروئیدی مانند TSH، T3، T4 و آنتی بای های تحریک کننده تیروئید و همچنین میزان کلسترول خون در آزمایشگاه مورد بررسی قرار می گیرد

 

تاثیرا ت کم کاری و پرکاری تیروئید در بارداری :

دوران بارداری دورانی می باشد که بدن با تغییرات مختلفی در اندام ها و هورمون ها مواجه می شود. یکی از تغییراتی که در دوران بارداری ممکن است با آن مواجه شویم تغییر در تنظیمات  غده تیروئید می باشد. اغلب افرادی که در مناطق کم بود ید زندگی می کنند در معرض ابتلا به هیپوتیروکیسنمی قرار دارند.کمبود ید در دوران بارداری عامل  تغییر عملکرد تیروئید و به دنبال آن کم کاری یا پر کاری تیروئید را به همراه دارد . پرکاری یا کم کاری تیروئید می تواند عوارض مختلفی برای جنین داشته باشد. این عوارض آنقدری جدی هست که این تغییرات نیاز به پیگیری مداوم در دوران بارداری و حتی پس از زایمان  داشته باشد. در سه ماهه ی اول بارداری بیشترین تاثیر هورمون های تیروئیدی مادر بر جنین است . این تاثیرات از جفت عبور کرده و به جنین می رسد. بعد از سه ماهه اول بارداری غده تیروئید جنین خود شروع به فعالیت می کند در این دوره نیاز جنین به ید برای فعالیت های تیروئیدی آغاز می گردد . تغذیه مادر و مصرف مقدار کافی از ید نیاز جنین به ید را تامین می کند. در مادران مبتلا به کم کاری تیروئید که به میزان لازم ید دریافت نمی کنند جنین آنان در معرض کم کاری تیروئید مادرزادی و یا اختلال در رشد مغز و البته دستگاه عصبی روبه رو می باشد. پر کاری و کم کاری تیروئید در دوران بارداری شامل علائم متعددی خواهد بود از شایع ترین این علائم می توان به موارد زیر اشاره کرد:

عوارض پر کاری تیروئید در بارداری

  • زایمان زود هنگام
  • سقط جنین
  • تولد نوزاد با وزن کم
  • نارسائی قلبی در مادر
  • مسمومیت بارداری
  • تیروئید مادر زادی در جنین
  • بیماری قلبی در جنین

عوارض کم کاری تیروئید در بارداری

  • زایمان زود هنگام
  • سقط جنین
  • تولد فرزند نارس
  • مرگ داخل رحمی
  • افزایش احتمال سزارین
  • اختلالات عصبی در جنین
  • خونریزی بعد از زایمان

 

التهاب تیروئید:

التهاب تیروئید دارای انواع متفاوت زیر می باشد:

–        التهاب تیروئیدی تحت حاد : این التهاب دردناک بوده و دلیل نامشخصی دارد. این نوع التهاب موقتی می باشد اما در برخی مواقع می تواند دائمی گردد.

–        التهاب تیروئید بعد از زایمان : بعد از زایمان ممکن است تیروئید وارد فازهیپو تروئید شود البته بیشتر این افراد به حالت طبیعی خود باز می گردند.

حرف آخر :

–        5 تا 10 درصد افراد به بیماری های تیروئیدی دچار هستند.لذا انجام چک غده تیروئید هر چند وقت یکبار لازم و ضروری می باشد. آزمایشات تیروئیدی یکی از متداول ترین آزمایشات هستند . آزمایشگاه پزشکی آریا واقع در منطقه اندیشه  به عنوان مرکز مرجع آزمایشات تیروئیدی و به عنوان یکی از مجهزترین و معتبرترین مراکز آزمایشگاهی با داشتن کادری مجرب و مجهزترین دستگاه ها، توانسته است گامی بلند در جهت کاهش و کنترل هرچه بهتر بیماری های تیروئیدی بردارد.

–        چنانچه بخواهیم به انجام تنها یک تست تیروئیدی اکتفا کنیم ترجیحا بهتر است آن تست TSH باشد چنانچه نتیجه تست TSH طبیعی باشد می توان نتیجه گرفت این غده فعالیتی مناسب دارد.

–        تست دوم در تعیین عملکرد این غده ، تست Free T4 می باشد و بعد از آن یا ترجیحا در کنار آن تست های  T4 و T3 uptake می باشد.

–        اگر واقف به داشتن کم کاری هستید نیازی به انجام تست T3  نمی باشد زیرا در 15 تا 30 درصد کم کاری ها این تست در رنج قابل قبول می باشد مگر در شرایطی که  T4 خیلی کم و در حدود 2 میکروگرم رسیده باشد.

–        گروهی از بیماری های ثانویه که سبب نتایج غیر طبیعی هورمونی می شوند به  NT معروف می باشند این گونه بیماری ها بیشتر در افراد بستری دیده می شوند،  این افراد اغلب دارای T3 پایین هستند.

–        در درمان کم کاری یا پر کاری مقادیر T3  و  T4 سریع تر از TSH درمان می گردند برای درمان TSH هفته ها وقت لازم است .

–        در تفسیر آزمایشات باید توجه داشت مقدار Free T4 و  TSH در نوزادان بیش از بزرگسالان می باشد.

–        در سن 16 هفتگی از جنین مقدار TBG ( ناقل هورمون ) زیاد می گردد و مقادیر T4  و T3  تا 5/1 برابر زیاد می گردد. در این میان T4  و T3 uptake اهمیت بیشتری جهت تفسیر پیدا می کنند . در حدود 20 درصد بارداری ها مقدار TSH در سه ماه اول کاهش می یابد.

 

آزمایشگاه آریا مرکز مرجع آزمایشات تیروئیدی واقع در منطقه اندیشه آماده ارائه خدمات به شما عزیزان می باشد.

 

با تشکر، مدیریت وب سایت آزمایشگاه پزشکی آریا

 

بیشتر بخوانید